1. Tổng quan

Thuế suất là một trong những yếu tố cốt lõi trong cơ chế tính thuế giá trị gia tăng (GTGT), phản ánh tỷ lệ phần trăm mà người nộp thuế phải nộp trên giá trị tính thuế. Trong hệ thống thuế GTGT hiện hành, mức thuế suất 10% là mức thuế suất phổ thông, áp dụng rộng rãi đối với phần lớn hàng hóa, dịch vụ không thuộc diện được ưu đãi (thuế suất 0% hoặc 5%). Bên cạnh đó, từ năm 2022 đến nay, Chính phủ và Quốc hội Việt Nam đã triển khai nhiều chính sách hỗ trợ nền kinh tế phục hồi sau đại dịch, trong đó có việc giảm thuế suất GTGT từ 10% còn 8% đối với một số nhóm hàng hóa, dịch vụ theo quy định đặc biệt tại Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và các văn bản hướng dẫn liên quan. Chi tiết xem ở phần tiếp theo.

  1. Quy định về mức thuế suất 10%

Theo quy định tại khoản 3 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, mức thuế suất 10% áp dụng đối với hàng hóa, dịch vụ không thuộc đối tượng chịu thuế suất 0% hoặc 5%, bao gồm cả:

– Hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng thông thường như: thiết bị điện tử, quần áo, mỹ phẩm, dịch vụ vận tải, dịch vụ sửa chữa, giáo dục ngoài công lập, dịch vụ lưu trú không được ưu đãi…

– Dịch vụ cung cấp qua nền tảng số, thương mại điện tử xuyên biên giới: Bao gồm các dịch vụ như phần mềm, quảng cáo số, học trực tuyến, thiết kế kỹ thuật số… do các nhà cung cấp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam cung cấp cho tổ chức hoặc cá nhân Việt Nam thông qua các nền tảng trực tuyến.

Các nhà cung cấp nước ngoài này có nghĩa vụ đăng ký, kê khai và nộp thuế tại Việt Nam theo quy định của pháp luật về quản lý thuế, đồng thời chịu sự giám sát của cơ quan thuế thông qua cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài của Cục Thuế.

  1. Chính sách giảm thuế GTGT từ 10% còn 8%

Nhằm hỗ trợ sản xuất – kinh doanh, kích thích tiêu dùng nội địa và phục hồi kinh tế sau đại dịch, Quốc hội đã ban hành quy định tạm thời giảm 2% thuế suất thuế GTGT (tức là từ 10% còn 8%) đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ thuộc diện áp dụng mức thuế suất 10%, trừ nhóm hàng hóa, dịch vụ sau: 

  1. a) Viễn thông, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than); 
  2. b) Sản phẩm hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng)

Việc giảm thuế giá trị gia tăng cho từng loại hàng hóa, dịch vụ được áp dụng thống nhất tại các khâu nhập khẩu, sản xuất, gia công, kinh doanh thương mại.

Thời điểm áp dụng giảm thuế: Chính sách giảm thuế này có hiệu lực đến ngày 01/01/2007 theo quy định tại Nghị quyết 204/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025.

  1. Một số lưu ý thực tiễn

– Hóa đơn GTGT: Khi lập hóa đơn GTGT, người bán phải ghi rõ mức thuế suất GTGT áp dụng, bao gồm cả các hóa đơn áp dụng mức thuế đã được giảm còn 8%. Nếu ghi sai mức thuế suất sẽ bị xử phạt hành chính, phải lập hóa đơn điều chỉnh.

– Phần mềm kế toán – hóa đơn điện tử cần cập nhật theo hướng dẫn của Cục Thuế để bảo đảm phản ánh đúng chính sách giảm thuế theo từng kỳ.

– Kê khai thuế và báo cáo tài chính: Cần hạch toán riêng doanh thu theo từng mức thuế suất (0%, 5%, 8%, 10%) để phục vụ việc khấu trừ thuế đầu vào chính xác, đồng thời chuẩn bị sẵn hồ sơ, chứng từ để phục vụ kiểm tra thuế.

– Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ xuyên biên giới hoặc mua dịch vụ từ nhà cung cấp nước ngoài cũng cần lưu ý nghĩa vụ kê khai, nộp thay thuế (nếu nhà cung cấp không đăng ký) để tránh rủi ro về thuế.

  1. Kết luận

Mức thuế suất 10% là thuế suất phổ biến trong hệ thống thuế GTGT, tuy nhiên với các chính sách hỗ trợ kinh tế trong giai đoạn phục hồi, nhiều hàng hóa, dịch vụ đã được hưởng ưu đãi giảm 2% còn 8%. Việc phân biệt rõ đối tượng được giảm và không được giảm là yếu tố then chốt để doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ thuế và tránh bị truy thu, xử phạt vi phạm hành chính.

Đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thương mại điện tử xuyên biên giới, tài chính, bất động sản, bảo hiểm và các dịch vụ đặc thù, việc cập nhật kịp thời chính sách thuế và áp dụng mức thuế suất chính xác là điều kiện quan trọng để đảm bảo tính tuân thủ và ổn định tài chính.

CÁC DỊCH VỤ KHÁC